You are here:
Yayla Obalarımız -1 PDF Yazdır E-posta
Cumartesi, 17 Mart 2012 07:44

Ali VAROL

Ahmetler Yaylasındaki Obalarımız, Oba Yerlerimiz, Yurt Yerlerimiz 

İçimizden Silinmeyen Anılar, İzler, Belgeler

1. Bölüm

Bir atasözümüz var: "Bakarsan bağ; bakmazsan dağ olur" derler. Bu sözün anlamı geniştir ama genellikle tarla, bahçe için kullanılır.

Peki, bakılmayan, gidilmeyen yaylalar için ne denebilir? "Kullanırsan senin olur; kullanmazsan elin olur" desek uygun mudur? Bundan elli yıl önce Ahmetlerlilerin tamamı ilkbaharda Ahmetler Kuyusu’nda otururlardı. Sonradan çeşitli nedenlerle oraya gitmez oldular. Şimdi orada başkaları oturuyor. Bu neden böyle oldu; nasıl böyle oldu?

Ben yaylada Kumluboğaz'da doğmuşum. Anam öyle söylerdi. Günü, ayı, senesi belli değil. Bir Güz mevsimi olsa gerek. Çünkü benim çocukluğumda bizim köylüler Mayıs ayı içinde yaylaya çıkınca bir ay kadar Kuyu ve İmalı civarında otururlardı. Bir ay sonra Akdağ'daki karların birazı eriyip hayvanların gezmesi mümkün olunca, örenlerin üstünden kar kalkınca Akdağ'a göçerlerdi. Akdağ'da birkaç ay kalınır, karlar tükenip hayvanlar susuz kalınca obalar güzleye Aldürbe ve Yeroluk civarına göçerlerdi. Bu bilgilerden yola çıkınca Aldürbe -Kumluboğaz da güzlek olarak kullanıldığına göre ben güz mevsiminde doğmuş oluyorum.

"Değişmeyen tek şey değişimin kendisidir" ve "Aynı nehirde iki kez yıkanılmaz." demiş ünlü düşünür Heraklitos.

Çocukluğumdan bu güne çok şeyler değişti. Köprülerin altından çok sular aktı. Benim çocukluğumda Ahmetler köylüleri baharın, yazın, güzün nerelerde oba tutarlardı, hangi yurt yerinde kimlerin obası vardı, kısaca bir göz atalım. Sonra da bu gün durum ne merkezde bir bakıp, nerden nereye gelmişiz ne gibi değişimler olmuş bir kıyaslayalım.

İLBAHARDA (MAYIS - HAZİRAN) OTURULAN YERLER:

Ahmetler Kuyu'sundaki obalar:

Eskilerin anlattığına göre eskiden köylülerin tamamı ilkbaharda Kuyu'da otururlarmış. Benim hatırladıklarım:

Emir El

Molla Mehmet El

Şaban El (Kara Beşir)

Kuyudan yukarıdaki alana eskiden "Pantır Yurdu" derlermiş. Önceleri Topal Hasan dedem yeni evlendiğinde Çapır’ın dibindeki evde oturmuş. (Pantır Emmi'nin anlatımları)

Kurna Dibi'nde Aşçı Mehmet Emmim, Adıgüzel Dayım ve bizim obamız da vardı. Bazı seneler Mukuoğlu Amca da otururdu.

Kurna Dibi'nde ve Kuyunun değişik yerlerinde köylülerimiz arılık da kurmuşlardır. Ben bile Ahmetler Kuyu'sunda üç değişik yere arı koydum. Bazı arı konulan yerlerde arıları koymak için alt yapı yapılmıştır. Sözgelimi rüzgâra karşı korunak yapılmıştır, sel suyuna karşı düzgün sıralı taşlar dizilmiştir. Böyle emek verilmiş yerler sahiplenmiş sayılır; başkası oraya arı koymaz. Burası taşları düzenleyenin arlığı olarak bilinir. Eğer bu alt yapıları yapan arıcı gelmeyecekse ona sorulur ve öyle arı konulur. Ama alt yapı olmayan yerlere kim erken gelirse o arılarını koyar.

İmalı'da: Topal Hasan, çocuklarının oba yeri vardı. Boş olduğu seneler başkaları da otururdu.

Çırlavık'ta: Pantır El otururdu. Yirik Çavuş ve Koca Mustafa'nın obası ile Gedik Hüseyin ve oğlu Zobu ile öteki çocuklarının obası ve Mukuoğlu'nun obası.

Karakoyak'ta: Deli Hacı ve Küçük Osman'ın obası.

İmalı Ardı'nda: Tülüce ve Kısaca'nın obası, Höke Yusuf'un obası, Kara Mehmet ve Deli Ahmet'in obası.

Değirmen Taşı'nın dibindeki Gölcük'te eskiden Hacı Hatip'in babası Ali Fakoğlu yurt kurmuş. Buradaki kar obruğunu kullanmış.

YAZIN (HAZİRAN, TEMMUZ, AĞUSTOS) OTURULAN YERLER:

Temmuz Ağustos aylarında Ahmetlerlilerin oturduğu yurt yerlerinin genel adına Akdağ denir. Akdağ'daki oba yerlerimiz de şunlar:

Aylıca'da 3 oba vardı. Emir El, Sarı Mehmet El, Tülüce ve Kısaca El.

Musabaylıcası'nda Deli Hacı ve kardeşi Küçük Osman'ın obası vardı. (Burası Akça Musa'sının oba yeri olmalı. Adını ya Akça Musa'sından ya da onun Musa adlı bir dedesinden almış olabilir. Musa Aylıcası > Musa Baylıcası şeklinde değişmiş olabilir.)

Bozlağan'da 5 oba vardı:

Molla Mehmet El,

Kara Abdullah El,

Tekeli El

Pantır El (Kara Osman)

Adıgüzel El  ve Pantır Koç Emm.

(Ben çocukluğumda kepeneği terkileyip gece oğlak gütmeye Bozlağan'da

Molla Mehmet Elin içindeyken gitmiştim.)

Kızıleğriönü genellikle Pantır El obalarıydı. Gedik Hüseyin’in oğulları (Zobu) Ahmet Ali Koç, İbrahim Koç, Yusuf Koç hep burada oturdular.

Burada ayrıca  Pantır El’den Yirik Çavuş (Ali Arslan), Koca Mustafa (Mustafa Arslan) ve Gedik Hüseyin’in kızıyla evli olan Mukuoğlu'nun obası vardı. Pantır El,  Mukuoğlu’nu yanlarına almıştı.

Eğrikar'da önceleri Akça elin obaları vardı.

Tomsubaşı'nda 2 oba:

Pantıroğullarından Topal Hasan ve çocuklarının obası ile Emir El’in obası vardı.

Bu obalarda yeni sürü oluşturanlar otururdu. Bazı seneler de boş kalırdı. Ben yine Pantıroğullarından Mehmet Dayımgille (Sarı Mehmet yani Mehmet Güngör) beraber oturduğumuzu hatırlarım.

Tomsubaşı'nda bazen Şaban El de otururmuş.

Sayyatak'ta: Höke Yusuf ve oğullarının obaları,

Güllü Belen'de: Kara Mehmet ve Deli Ahmet El'in obaları,

Katırcı İni'nde: Kara Beşir El'in obası vardı.

.....

 

Devamı var:

 

2. Bölüm: Ahmetler Yaylasındaki Su Kaynakları

 

 


Yayladaki oba yerlerimizi daha ayrıntılı oalarak Google görüntüleriyle inceleyebilmek için aşağıdaki albümlere bakabilirsiniz. Sırayla üzerlerine tıklayın.

1. Albüm

2. Albüm



Not:

Ayrıca güzün Akdağ’dan inildiğinde oturulan ve köylülerimizin en toplu barınabildiği, birlikte yaşadığı yer olan Aldürbe oba yerlerini de harita üzerinde belirleyip yayınlayalım. M Koç